Firmy wprowadzające na rynek wybrane jednorazowe produkty z tworzyw sztucznych mają obowiązek finansować zbiórkę i uprzątanie odpadów zgodnie z dyrektywą SUP. Harmonogram wdrożenia różni się między krajami Unii, a obowiązki obejmują zarówno opłaty, jak i wymagania dotyczące oznakowania i konstrukcji produktów. Dotyczy to sprzedawców, których asortyment zawiera produkty objęte tą regulacją. Ryzyko polega na nieuwzględnieniu osobnego systemu opłat, który występuje obok klasycznych obowiązków opakowaniowych.
Dyrektywa wprowadza obowiązki, które łatwo przeoczyć, bo dotyczą wybranych kategorii produktów i opakowań. Wyjaśniamy, które produkty są objęte, jakie opłaty już obowiązują i jak je ograniczyć.
Które produkty jednorazowe są objęte SUP?
Dyrektywa SUP¹ obejmuje wskazane kategorie produktów jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych, takie jak określone opakowania na żywność i napoje, kubki, niektóre wyroby z tworzyw oraz produkty zawierające tworzywa sztuczne w swojej konstrukcji. Zakres jest precyzyjnie określony i dotyczy konkretnych grup produktów, a nie tworzyw w ogóle.
Dla sprzedawcy oznacza to konieczność przeglądu asortymentu pod kątem tego, czy zawiera produkty z listy objętej regulacją. Przynależność produktu do tej grupy uruchamia obowiązki niezależne od ogólnych obowiązków opakowaniowych.
W których krajach UE obowiązują już opłaty EPR dla jednorazowych tworzyw?
Dyrektywa jest wdrażana krajowo, a poszczególne państwa wprowadzają obowiązki finansowe w różnym tempie i zakresie. Część krajów stosuje już opłaty obejmujące koszty zbiórki i uprzątania odpadów dla objętych produktów, inne są na wcześniejszym etapie wdrożenia.
W rezultacie ten sam produkt może podlegać opłatom w jednym kraju, a w innym jeszcze nie. Dla firmy sprzedającej na kilku rynkach oznacza to konieczność śledzenia stanu wdrożenia osobno w każdym państwie, ponieważ harmonogram nie jest jednolity. Po 12 sierpnia 2026 roku ma się to zmienić, wraz z rozpoczęciem stosowania rozporządzenia PPWR², które ma na celu większe ujednolicenie zasad dotyczących rozszerzonej odpowiedzialności producenta w państwach UE.
Jak zmienić asortyment, aby zredukować opłaty SUP?
Redukcja kosztów zaczyna się od identyfikacji, które produkty w ofercie są objęte regulacją i generują obowiązki finansowe. Dopiero wtedy można ocenić, gdzie zmiana konstrukcji produktu lub opakowania realnie zmniejsza zakres obowiązków.
Decyzje asortymentowe warto opierać na analizie, a nie na założeniach, ponieważ nie każda zmiana materiału wyłącza produkt spod regulacji. W części przypadków obowiązek wynika z samej kategorii produktu, dlatego ograniczenie ekspozycji wymaga zrozumienia, co dokładnie decyduje o objęciu wyrobu przepisami.
Jak SUP wpływa na obowiązki firm e-commerce?
Dla e-commerce dyrektywa oznacza dodatkowe obowiązki, zarówno opakowaniowe, jak i dotyczące baterii oraz sprzętu elektronicznego. Produkty objęte regulacją mogą więc podlegać kilku systemom jednocześnie, każdemu z osobną ewidencją i rozliczeniem.
W EFF analizujemy asortyment pod kątem obowiązków wynikających z regulacji dotyczącej jednorazowych tworzyw oraz pozostałych systemów EPR i prowadzimy je w wielu krajach Unii. Jeśli Twoja oferta zawiera produkty jednorazowego użytku z tworzyw, sprawdź naszą obsługę rozszerzonej odpowiedzialności producenta.
Podsumowanie
Dyrektywa SUP tworzy odrębny system obowiązków dla wskazanych produktów jednorazowego użytku z tworzyw, niezależny od klasycznych obowiązków opakowaniowych i wdrażany w różnym tempie w poszczególnych krajach. Dla firm e-commerce kluczowe jest rozpoznanie, które produkty w ofercie są objęte regulacją, ponieważ ten sam wyrób może podlegać kilku systemom EPR naraz.
Najczęściej zadawane pytania
Czy obowiązki SUP są tym samym co obowiązki opakowaniowe? Nie. To odrębny system dotyczący wskazanych produktów jednorazowego użytku z tworzyw, który może występować obok klasycznych obowiązków opakowaniowych.
Czy regulacja dotyczy wszystkich produktów z tworzyw sztucznych? Nie. Obejmuje konkretne kategorie produktów wskazane w dyrektywie, a nie tworzywa sztuczne w ogóle.
Czy opłaty SUP obowiązują we wszystkich krajach Unii jednakowo? Nie. Dyrektywa jest wdrażana krajowo, dlatego zakres i tempo wprowadzania opłat różnią się między państwami.
Czy zmiana materiału opakowania zwalnia z obowiązków SUP? Nie zawsze. W części przypadków obowiązek wynika z kategorii produktu, dlatego skutek zmiany trzeba ocenić indywidualnie.
Źródła
- Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/904 w sprawie zmniejszenia wpływu niektórych produktów z tworzyw sztucznych na środowisko (SUP). https://eur-lex.europa.eu/eli/dir/2019/904/oj
- Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2025/40 w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych (PPWR), stosowane od 12 sierpnia 2026 r. https://eur-lex.europa.eu/eli/reg/2025/40/oj
- Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/98/WE w sprawie odpadów, art. 8a. https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/?uri=celex%3A32008L0098
