Czym jest urlop macierzyński i rodzicielski?
Urlop macierzyński i jego wymiar
Urlop macierzyński to to ustawowo zagwarantowany urlop, który przysługuje pracownicy oraz pracownikowi w związku ze sprawowaniem opieki nad dzieckiem. Wymiar urlopu macierzyńskiego zależy od liczby dzieci urodzonych przy jednym porodzie i wynosi:
- 20 tygodni – urodzenie jednego dziecka,
- 31 tygodni – urodzenie dwojga dzieci,
- 33 tygodnie – urodzenie trojga dzieci,
- 35 tygodni – urodzenie czworga dzieci,
- 37 tygodni – urodzenie pięciorga i więcej dzieci.
Minimum 14 tygodni po porodzie musi zostać wykorzystane przez matkę.
Urlop rodzicielski i jego wymiar
Po urlopie macierzyńskim można skorzystać z urlopu rodzicielskiego. Przeznaczony jest on dla obojga rodziców, a jego długość zależy od liczby dzieci urodzonych przy jednym porodzie lub przyjętych na wychowanie:
- 41 tygodni – w przypadku urodzenia albo przyjęcia na wychowanie jednego dziecka,
- 43 tygodnie – w przypadku urodzenia albo przyjęcia na wychowanie więcej niż jednego dziecka.
Urlop rodzicielski można wykorzystać jednorazowo lub podzielić na maksymalnie 5 części. Każdemu z rodziców przysługuje indywidualnie 9 tygodni urlopu, których nie można przekazać drugiemu rodzicowi.
Masz wątpliwości dotyczące urlopów?
Czy w trakcie urlopu macierzyńskiego i rodzicielskiego można wykonywać pracę?
Pracownica nie ma możliwości zrezygnowania z całego urlopu macierzyńskiego. Po upływie co najmniej 14 tygodni urlopu macierzyńskiego pracownica może zrezygnować z jego dalszej części i wrócić do pracy, jeśli pozostały okres urlopu zostanie wykorzystany przez pracownika – ojca wychowującego dziecko.
Zasady dotyczące łączenia urlopu rodzicielskiego z wykonywaniem pracy zostały uregulowane w art. 1821e Kodeksu Pracy. Zgodnie z nim można łączyć korzystanie z urlopu rodzicielskiego z wykonywaniem pracy u pracodawcy udzielającego urlopu w wymiarze nie wyższym niż połowa pełnego wymiaru czasu pracy. W takiej sytuacji urlop rodzicielski jest udzielany w części odpowiadającej niewykorzystanemu wymiarowi czasu pracy. Jeśli pracownik łączy urlop z wykonywaniem pracy, okres urlopu ulega odpowiedniemu wydłużeniu – proporcjonalnie do czasu pracy świadczonej w trakcie urlopu lub jego części.
Przepisy Kodeksu Pracy nie regulują natomiast kwestii, w której pracownica przebywająca na urlopie macierzyńskim zamierza podjąć pracę u innego pracodawcy. W związku z tym należy uznać, że obowiązujące przepisy dopuszczają taką możliwość. Obowiązujące regulacje prawne pozwalają na wykonywanie pracy na rzecz innego pracodawcy w okresie korzystania z urlopu macierzyńskiego lub rodzicielskiego, niezależnie od wymiaru czasu pracy. Rozpoczęcie pracy u innego pracodawcy nie powoduje konieczności rezygnacji ani przerywania urlopu macierzyńskiego czy rodzicielskiego. Dopuszczalne jest także podjęcie pracy na podstawie umów cywilnoprawnych.
