Zrozumienie zasad obowiązujących w opodatkowaniu transakcji nieruchomości jest niezbędne dla każdego podmiotu działającego na rynku, zarówno dla inwestorów, deweloperów, jak i dla...
Propozycje Komisji Europejskiej dotyczące uproszczenia regulacji ESG w ramach tzw. Pakietu Omnibus opublikowane 26.02.2025r. wywołały szeroką debatę na temat ich...
Prowadzenie firmy to duży obowiązek, który wiąże się nie tylko z koniecznością znajomości branży, w jakiej się działa, ale także innych branż, mających bezpośredni wpływ na przedsiębiorstwo....
Począwszy od stycznia 2025 r. Szwajcaria umożliwi przedsiębiorstwom o obrotach do 5 005 000 CHF, przejście na roczną sprawozdawczość VAT. Nowy system będzie alternatywą dla obecnych kwartalnych, półrocznych lub miesięcznych okresów sprawozdawczych. Zmiana ma na celu uproszczenie zgodności z przepisami VAT dla mniejszych firm przy jednoczesnym utrzymaniu skutecznego poboru podatków.
Kryteria kwalifikacji
Aby móc skorzystać z rocznego raportowania VAT, firmy muszą spełniać dwa kluczowe kryteria. Po pierwsze, ich roczny obrót nie może przekraczać 5 005 000 CHF. Po drugie, firma musi mieć czystą historię zgodności z VAT, co oznacza terminowe składanie wniosków VAT i uregulowanie płatności za ostatnie trzy okresy rozliczeniowe. Szwajcarska Federalna Administracja Podatkowa (SFTA) zweryfikuje status firmy przed udzieleniem zgody. Firmy, które są zainteresowane wprowadzeniem rocznego systemu raportowania VAT, muszą złożyć wniosek za pośrednictwem ePortalu do 28 lutego 2025 roku. Nowe przedsiębiorstwa z kolei mają na złożenie wniosku 60 dni od chwili otrzymania numeru VAT.
Zaliczki na podatek VAT
W ramach nowego systemu firmy będą zobowiązane do wpłacania zaliczek na podatek VAT. Płatności te, obliczone przez SFTA, będą płatne w ratach 30 maja, 30 sierpnia i 30 listopada. Dla tych, którzy korzystają z metody stawki podatku netto, wymagana jest tylko płatność 30 sierpnia. Zaliczki te opierają się na szacunkowym zobowiązaniu podatkowym i mogą zostać skorygowane do 10 dni przed terminem płatności. Jeśli jednak zaliczki zostaną uznane za niewystarczające – w szczególności jeśli będą niższe niż 50% lub 35% całkowitego roszczenia podatkowego – mogą zostać uznane za nieodpowiednie, co może prowadzić do nałożenia kar.
Deklaracja i płatność
Roczna deklaracja VAT, która będzie zawierać ostateczne obliczenia podatku VAT, musi zostać złożona i opłacona do końca lutego następnego roku. Firmy będą miały możliwość wnioskowania o przedłużenie terminu lub wprowadzenie korekt do złożonej deklaracji VAT. Jeśli firma nadpłaci podatek VAT z góry, nadpłacona kwota zostanie zwrócona po rocznym rozliczeniu.
Cofnięcie zmiany
Jeśli firma przekroczy próg obrotów w wysokości 5 005 000 CHF lub nie wywiąże się z obowiązków w zakresie podatku VAT w terminie, utraci prawo do rocznej sprawozdawczości VAT. W takich przypadkach firma będzie musiała powrócić do częstszych okresów sprawozdawczych, takich jak deklaracje kwartalne lub półroczne.
Przejście na roczną sprawozdawczość VAT w Szwajcarii oferuje firmom możliwość usprawnienia ich obowiązków w zakresie sprawozdawczości VAT. Staranne przestrzeganie przepisów i terminowe płatności będą miały zasadnicze znaczenie dla uniknięcia kar i zapewnienia sprawnego działania w ramach nowego systemu. Jak możemy pomóc?
Jak EFF może pomóc?
Wraz z wejściem w życie nowego systemu sprawozdawczości VAT w Szwajcarii, przedsiębiorstwa mogą napotkać na trudności związane z przejściem na nowy system. EFF oferuje kompleksowe usługi w zakresie podatku VAT, w tym rejestrację VAT, weryfikację zgodności z przepisami i sprawozdawczość. Wybierając EFF, otrzymujesz gwarancję, że Twoja działalność spełnia wszystkie wymogi prawne, oszczędzając czas i unikając potencjalnych kar. Skontaktuj się z nami i sprawdź jak możemy pomóc Twojej firmie!
W tym miesiącu unijna platforma ds. zrównoważonego finansowania (PSF) zainicjowała konsultacje publiczne w celu zebrania opinii na temat nowelizacji taksonomii UE, jako systemu klasyfikacji i raportowania zrównoważonych działań. Celem było poprawienie użyteczności i przystępności przy jednoczesnym rozszerzeniu zakresu uwzględnionych działań.
Zmiany w taksonomii UE
Organizacja opublikowała raport zawierający wstępne wnioski z szeroko zakrojonej współpracy z zainteresowanymi stronami, w szczególności z firmami, a teraz dąży do dalszych konsultacji ze społeczeństwem. Wprowadzając notatkę do raportu, Helena Viñes Fiestas, przewodnicząca PSF, stwierdziła:
W tym okresie naszym priorytetem była poprawa użyteczności i skuteczności taksonomii oraz szerszych ram zrównoważonego finansowania. Po wdrożeniu niezbędnych zmian platforma ma nadzieję, że przyszły mandat pozwoli nam skupić się na włączeniu do taksonomii wielu innych działań.
Obecnie taksonomia UE obejmuje następujące sektory i ich działania:
Działalność związana z zakwaterowaniem
Sztuka, rozrywka i rekreacja
Działalność związana z budownictwem i nieruchomościami
Zarządzanie ryzykiem katastrof naturalnych
Edukacja
Energia
Działania związane z ochroną i odbudową środowiska
Działalność finansowa i ubezpieczeniowa
Leśnictwo
Służba zdrowia i praca społeczna
Informacja i komunikacja
Produkcja
Działalność zawodowa, naukowa i techniczna
Usługi
Transport
Zaopatrzenie w wodę, kanalizacja, gospodarka odpadami i rekultywacja
Proponowane zmiany obejmują rozszerzenie zakresu o obszary takie jak usługi cyfrowe lub wydobycie i wytapianie metali, takich jak lit, miedź i nikiel. Inne rodzaje produkcji metali, takie jak produkcja żelaza i stali, znajdują się w zakresie działań Taksonomii.
Aby działalność mogła zostać uznana za zrównoważoną, musi przyczyniać się w znacznym stopniu do realizacji co najmniej jednego z sześciu poniższych celów i nie powodować znaczących szkód (DNSH) dla żadnego z pozostałych, a także musi być zgodna z podstawowymi zabezpieczeniami.
Jednym z wniosków wyniesionych z konsultacji była potrzeba uczynienia kryteriów i instrukcji jaśniejszymi i bardziej praktycznymi. Ma to zasadnicze znaczenie dla wdrożenia i interpretacji wyników, ponieważ, podobnie jak w przypadku technicznych kryteriów przesiewowych, raport stwierdza:
Jasny opis technicznych kryteriów kontroli zmniejsza koszty wdrożenia i zapewnia, że kryteria będą interpretowane w ten sam sposób przez różnych sporządzających i audytorów, zapewniając porównywalność wyników raportowania.
Kolejnym obszarem wymagającym poprawy są kryteria DNSH, w szczególności w odniesieniu do proponowanych nowych działań.
Konsultacje są dostępne dla opinii publicznej od 8 stycznia do 5 lutego 2025 roku. Zainteresowane strony proszone są o podzielenie się swoimi opiniami opartymi na dowodach za pośrednictwem oficjalnegoportalu do konsultacji.
Zasady Incoterms zostały stworzone przez Międzynarodową Izbę Handlową jako standardy dotyczące transakcji sprzedaży. Określają one, jak dzieli się koszty, ryzyko i obowiązki między kupującym a sprzedającym w kontekście dostarczania towarów. W każdej umowie handlowej konieczne jest ustalenie, która strona będzie odpowiedzialna za organizację transportu, jego finansowanie oraz pokrycie związanego z nim ryzyka.
Dlaczego powstały zasady Incoterms?
Aby uniknąć konieczności negocjowania tych kwestii za każdym razem przy zawieraniu umowy, przydatne mogą okazać się gotowe, międzynarodowo ujednolicone formuły kontraktowe, takie jak Incoterms. Wykorzystanie tych standardów ułatwia i przyspiesza proces zawierania umów, zwiększa pewność prawidłowego przebiegu transakcji i zmniejsza ryzyko nieporozumień wynikających z niejasności praktyk handlowych. Incoterms jasno określają odpowiedzialności stron, zapewniając bezpieczeństwo i zrozumienie postanowień na każdym etapie współpracy.
Rozliczenie towaru między kupującym i sprzedającym a zasady Incoterms
Zgodnie z artykułem 2 punkt 8 ustawy o podatku od towarów i usług (VAT) dla uznania operacji jako eksportu towarów, wynikającej z realizacji dostawy, niezbędne jest wywiezienie towaru poza granice Unii Europejskiej. Może to nastąpić przez dostawcę lub osobę działającą w jego imieniu (tzw. eksport bezpośredni) lub przez odbiorcę z siedzibą poza Unią, bądź działającą w jego imieniu osobę (tzw. eksport pośredni). Dodatkowo proces wywozu musi być potwierdzony przez odpowiedni organ celny, zgodnie z obowiązującymi przepisami celnymi.
Aby operacja została uznana za eksport towarów, konieczne jest nie tylko przemieszczenie towarów poza obszar Unii Europejskiej, ale również wykonanie dostawy, czyli przekazanie nabywcy prawa do zarządzania towarem na zasadach właścicielskich.
Nieprzeniesienie na nabywcę prawa do dysponowania towarem na zasadach właścicielskich sprawia, że nie są spełnione podstawowe warunki, co uniemożliwia traktowanie transakcji jako eksportu w świetle ustawy VAT.
Pojęcie przeniesienia prawa do dysponowania towarem na zasadach właścicielskich należy rozróżnić od przeniesienia prawa własności. W kontekście podatku VAT ważne jest, czy strona może faktycznie zarządzać rzeczą, a nie tylko rozporządzać nią w sensie formalnoprawnym. Właśnie w rozstrzygnięciu tej kwestii pomagają zastosowane w transakcji warunki Incoterms. Kiedy towar przechodzi z jednego podmiotu na drugi istnieje możliwość dysponowania nim jako właściciel.
Reguły Incoterms – obowiązek podatkowy
Międzynarodowa Izba Handlowa opracowała 11 warunków Incoterms. Jak je rozróżnić? Przykładowo, w kontekście reguł CPT/CIP oraz FCA za moment dostawy (a co za tym idzie, za moment powstania obowiązku podatkowego) należy uznać czas, gdy towary są załadowywane na środek transportu dostarczony przez kupującego.
Zgodnie z regułą DAP obowiązkiem sprzedawcy jest dostarczenie towarów do miejsca wskazanego przez stronę kupującą. Jeżeli umowa stanowi, że sprzedawca odpowiada za przewóz towarów do magazynu kupującego, to w takiej sytuacji dostarczenie towarów (oraz powstanie obowiązku podatkowego) nastąpi w momencie ich przekazania w umówionym miejscu.
W przypadku korzystania z warunku dostawy EXW momentem dostawy towarów (i równocześnie momentem powstania obowiązku w zakresie VAT) jest czas, gdy towary zostają udostępnione przez sprzedawcę dla nabywcy w uzgodnionym wcześniej miejscu, na przykład w magazynie, w określonym terminie
Incoterms są międzynarodowymi standardami regulującymi najważniejsze aspekty transakcji sprzedaży, takie jak podział kosztów, ryzyka oraz obowiązków między kupującym a sprzedającym w zakresie dostawy towarów. Służą one do ujednolicenia kontraktów handlowych, co usprawnia proces zawierania umów, zwiększa pewność prawidłowego przebiegu transakcji oraz zmniejsza ryzyko nieporozumień. W kontekście prawa podatkowego zasady Incoterms określają moment powstania obowiązku podatkowego, w zależności od warunków dostawy takich jak CPT/CIP, FCA, DAP, czy EXW, co ma istotne znaczenie dla VAT przy eksportach.
Estońskie Ministerstwo Finansów zaproponowało znaczące zmiany w sprawozdawczości VAT i wdrożenie obowiązkowego e-fakturowania w celu poprawy ściągalności podatku VAT.
Zmiany w sprawozdawczości VAT
Kluczowym aspektem reformy jest usunięcie progu 1000 euro dla deklarowania transakcji, co będzie wymagało od płatników VAT raportowania wszystkich transakcji. Zmiana ta ma na celu wyeliminowanie luk prawnych, ponieważ wiele małych transakcji poniżej progu często nie zostaje zgłoszone, przyczyniając się do uchylania się od opodatkowania. W 2023 r. około 327 mln euro naliczonego podatku VAT nie zostało zgłoszone.
Reforma z 2014 r., która wymagała bardziej szczegółowych deklaracji na fakturach, spowodowała wzrost wpływów z podatku VAT o ponad 100 mln euro. Powołując się na ten sukces, Ministerstwo uważa, że wprowadzenie e-faktur jeszcze bardziej zwiększy wpływy z podatku VAT poprzez zmniejszenie obciążeń administracyjnych, poprawę jakości danych i zapobieganie oszustwom. Już teraz 47% przedsiębiorców jest gotowych do przyjęcia e-fakturowania, które do lipca 2030 r. będzie również obowiązkowe dla transakcji transgranicznych w UE.
Oczekuje się, że proponowane zmiany zwiększą wpływy z podatku VAT o 16,6 mln euro rocznie i mogą wejść w życie do 2027 roku. Środki te są zgodne z ogólnymi trendami w UE, ponieważ kilka krajów również zmierza w kierunku obowiązkowego e-fakturowania.
Jednym z kluczowych wskaźników w raportowaniu ESG (Environmental, Social, Governance) jest ślad węglowy. Zrozumienie jego istoty, znaczenia oraz sposobu liczenia, stanowi podstawę dla firm przygotowujących raporty ESG zgodnie z nowymi regulacjami Unii Europejskiej, szczególnie Dyrektywą CSRD (CorporateSustainability Reporting Directive).
Czym jest ślad węglowy?
Ślad węglowy (ang. carbon footprint) to miara całkowitej ilości gazów cieplarnianych, w tym dwutlenku węgla (CO₂), które zostały wyemitowane w wyniku działalności danej firmy. Jest to wskaźnik, który mierzy wpływ przedsiębiorstwa na zmiany klimatyczne poprzez emisje gazów cieplarnianych związanych z jego procesami produkcyjnymi, działalnością operacyjną, transportem, energią zużytą w biurach oraz innymi aktywnościami.
Ślad węglowy najczęściej wyrażany jest w tonach ekwiwalentu dwutlenku węgla (tCO₂e) – jednostce, która pozwala ujednolicić różne gazy cieplarniane do jednej miary, uwzględniając ich potencjał ocieplenia atmosfery.
Dlaczego ślad węglowy jest ważnym zagadnieniem z perspektywy firm raportujących ESG?
Obowiązek raportowania o śladzie węglowym zyskał na znaczeniu w kontekście zmieniającej się legislacji oraz rosnącego nacisku na transparentność działań przedsiębiorstw w zakresie ochrony środowiska. Ślad węglowy stał się jednym z kluczowych wskaźników w ocenie wpływu firmy na zmianę klimatu, a tym samym na zrównoważony rozwój.
Wzrost świadomości ekologicznej wśród konsumentów i inwestorów sprawia, że ślad węglowy staje się nie tylko wskaźnikiem środowiskowym, ale także elementem konkurencyjności na rynku. Przykładowo, firmy, które redukują emisje poprzez optymalizację procesów produkcyjnych, przejście na odnawialne źródła energii czy zmniejszenie zużycia wody, mogą liczyć na lojalność konsumentów oraz pozytywną ocenę inwestorów, którzy coraz częściej uwzględniają zrównoważony rozwój w swoich decyzjach inwestycyjnych.
Redukcja śladu węglowego jest także integralną częścią strategii zrównoważonego rozwoju, której celem jest minimalizowanie negatywnego wpływu działalności gospodarczej na środowisko. Firmy, które angażują się w takie inicjatywy, są postrzegane jako odpowiedzialne i nowoczesne. W dłuższej perspektywie takie działania przynoszą korzyści w postaci wzmocnionej reputacji i zaufania wśród wszystkich interesariuszy: od pracowników po partnerów biznesowych.
Jak liczy się ślad węglowy?
Obliczenie śladu węglowego jest procesem wieloetapowym, który wymaga uwzględnienia wszystkich źródeł emisji gazów cieplarnianych w działalności firmy. Ślad węglowy można podzielić na trzy zakresy, które należy uwzględnić przy jego liczeniu:
Zakres 1 – Emisje bezpośrednie: Są to emisje, które pochodzą bezpośrednio z działalności firmy, takie jak spalanie paliw w piecach, samochodach służbowych czy innych urządzeniach będących własnością przedsiębiorstwa.
Zakres 2 – Emisje pośrednie związane z energią: Obejmują emisje związane z zakupem energii elektrycznej, ciepła czy pary. Firmy powinny obliczyć emisje związane z energią zużytą w ich działalności, biorąc pod uwagę źródła tej energii (np. energia z węgla, gazu, odnawialnych źródeł energii).
Zakres 3 – Emisje pośrednie z innych źródeł: Są to emisje wynikające z całego łańcucha wartości firmy, w tym transportu, produkcji surowców, odpadów, podróży służbowych, czy używania produktów przez konsumentów. Zakres 3 jest zazwyczaj najbardziej złożony do obliczenia, ponieważ obejmuje emisje pochodzące z działań partnerów biznesowych, dostawców i klientów.
Obliczając ślad węglowy, firmy powinny stosować odpowiednie narzędzia, takie jak kalkulatory śladu węglowego oraz standardy i protokoły (globalnie uznanym jest Greenhouse Gas Protocol), które pomogą dokładnie określić emisje gazów cieplarnianych.
Jakie ujawnienia związane ze śladem węglowym należy raportować zgodnie z wytycznymi ESRS?
Zgodnie z wytycznymi ESRS, które zostały opracowane przez Unię Europejską w ramach regulacji CSRD, firmy zobowiązane są do ujawnienia szczegółowych informacji dotyczących swojego wpływu na środowisko, w tym emisji gazów cieplarnianych. Raportowanie to ma na celu zwiększenie przejrzystości i odpowiedzialności w zakresie zarządzania wpływem na klimat. W szczególności, przedsiębiorstwa będą musiały ujawnić:
Całkowite emisje gazów cieplarnianych: Firmy muszą ujawnić całkowitą wartość emisji gazów cieplarnianych, wyrażoną w tonach ekwiwalentu CO₂, z podziałem na emisje bezpośrednie (zakres 1), pośrednie związane z energią (zakres 2) oraz inne pośrednie (zakres 3).
Cele redukcji emisji: Firmy będą zobowiązane do ujawniania swoich celów w zakresie redukcji emisji gazów cieplarnianych, w tym harmonogramów i strategii osiągania tych celów, zgodnych z globalnymi celami klimatycznymi (np. porozumienie paryskie).
Strategie i działania: W raportach ESG należy przedstawić strategie i konkretne działania podjęte w celu zmniejszenia emisji gazów cieplarnianych, takie jak wdrażanie technologii energooszczędnych czy przejście na odnawialne źródła energii.
Wskaźniki zrównoważonego rozwoju: Firmy muszą przedstawić wskaźniki, które pozwolą mierzyć postępy w zakresie realizacji celów redukcji emisji. Może to obejmować np. intensywność emisji na jednostkę produkcji, zmniejszenie emisji na pracownika czy efektywność energetyczną.
Podsumowanie
Kluczowym elementem w procesie zarządzania śladem węglowym jest włączenie odpowiednich działań operacyjnych w codzienną działalność firmy. Przedsiębiorstwa muszą skupić się na dokładnym monitorowaniu i mierzeniu emisji gazów cieplarnianych w ramach całego łańcucha wartości, co wymaga współpracy z dostawcami, partnerami logistycznymi oraz innymi interesariuszami. Działania operacyjne obejmują m.in. optymalizację zużycia energii, wprowadzenie technologii energooszczędnych, przegląd procesów produkcyjnych oraz efektywną gospodarkę odpadami. Ponadto, konieczne jest regularne audytowanie emisji, wdrażanie rozwiązań związanych z odnawialnymi źródłami energii oraz efektywność transportu. Takie podejście zapewnia nie tylko zgodność z regulacjami, ale także skutecznie przyczynia się do redukcji śladu węglowego w działalności operacyjnej firmy.
Analiza luk w raportowaniu ESG (eng. Gap analysis) to narzędzie służące do oceny, jak aktualne praktyki raportowania ESG odpowiadają na wymagania wynikające z CSRD. Zidentyfikowanie różnic pomiędzy obowiązującymi regulacjami a obecnym stanem raportowania pozwala na wyciągnięcie wniosków i wprowadzenie odpowiednich zmian. Analiza luk umożliwia dokładne określenie obszarów, które wymagają ulepszeń, takich jak szczegółowe raportowanie ryzyk związanych ze zmianami klimatycznymi, podejście do zarządzania łańcuchem dostaw, czy też monitorowanie wpływu działalności firmy na społeczeństwo i środowisko.
Analiza luk w raportowaniu
Jako eksperci w dziedzinie raportowania ESG, przeanalizujemy zestaw dobrowolnych standardów i regulacji oraz dokonamy analizy porównawczej najważniejszych z nich. Będziemy współpracować z Tobą, aby określić, które wartości i czynniki są najważniejsze w ramach działalności Twojej firmy, w tym zgodność z przepisami UE, stopień osiągalności ambitnych celów dekarbonizacji oraz łatwość gromadzenia danych.
Na tej podstawie przedstawimy zalecenia dotyczące wypełnienia luk oraz wspólnie z Twoim zespołem stworzymy strategię dalszego działania.
Dzięki doświadczeniu w zakresie ESG nasz dedykowany zespół zapewnia spersonalizowane wsparcie w procesie raportowania, by Twoja komunikacja nie tylko spełniała wymogi prawne, ale także była zgodna z najlepszymi praktykami rynkowymi
ESG, czyli Environmental, Social, and Governance, to zestaw kryteriów oceny wpływu firm na środowisko, społeczeństwo oraz sposób zarządzania. Obszary te obejmują m.in. działania na rzecz zmniejszenia emisji gazów cieplarnianych, poprawę warunków pracy, przeciwdziałanie nierównościom społecznym, a także transparentność w zarządzaniu firmą. Wprowadzenie dyrektywy CSRD (Corporate Sustainability Reporting Directive) sprawia, że temat ESG staje się jeszcze bardziej istotny, zwłaszcza w kontekście obowiązkowego raportowania przez firmy.
Czym jest strategia ESG i jak ją przygotować zgodnie z dyrektywą CSRD?
Strategia ESG to zbiór działań, które firma podejmuje w celu spełnienia kryteriów dotyczących odpowiedzialności środowiskowej, społecznej i zarządzania. W firmach zobowiązanych do raportowania na podstawie dyrektywy CSRD, strategia ESG musi być zgodna z wytycznymi tej dyrektywy, obejmującymi nie tylko cele zrównoważonego rozwoju, ale także sposób ich mierzenia oraz zarządzania ryzykami związanymi z ESG.
Krok 1: Ocena gotowości ESG – określenie punktu wyjścia
Pierwszym krokiem w tworzeniu strategii ESG jest przeprowadzenie szczegółowej oceny gotowości ESG, która pozwoli firmie określić aktualny stan jej działań z zakresu środowiska, społeczeństwa i zarządzania. Ważne jest zrozumienie, na jakim etapie firma znajduje się w odniesieniu do wymagań ESG. Ocena gotowości powinna obejmować audyt istniejących praktyk i polityk w zakresie ESG, analizę wskaźników ESG oraz identyfikację czynników, które mogą wpłynąć na działalność firmy. Dzięki tej analizie firma zyska pełen obraz swoich mocnych stron oraz obszarów, które wymagają poprawy.
Krok 2: Analiza podwójnej istotności
W kolejnym etapie warto przeprowadzić analizę podwójnej istotności, która jest jednym z kluczowych elementów w procesie przygotowywania strategii ESG. Oznacza to, że firma powinna ocenić, które czynniki ESG mają istotny wpływ na jej działalność, a także jak działalność firmy wpływa na społeczeństwo i środowisko. Zrozumienie obu tych perspektyw pozwala nie tylko spełnić wymagania CSRD, ale również opracować strategię, która będzie miała realny wpływ na zrównoważony rozwój firmy. Dowiedz się więcej.
Krok 3: Gap analysis – identyfikacja luk
Następnie przeprowadza się gap analysis, czyli analizę luk, która pomaga zidentyfikować różnice między obecnymi działaniami firmy, a wskazaniami dyrektywy CSRD. W tym etapie firma dokonuje szczegółowego porównania swoich polityk, procedur i praktyk z wymaganiami dotyczącymi ujawniania informacji ESG. Gap analysis wskazuje obszary, w których firma nie spełnia jeszcze wytycznych lub potrzebuje dalszych działań, aby dostosować się do nowych regulacji. Przeprowadzenie analizy luk pozwala na stworzenie mapy drogowej, w której firma określi, jakie kroki należy podjąć, aby sprostać wymaganiom raportowania ESG. Dowiedz się więcej.
Krok 4: Określenie celów ESG
Na podstawie wyników oceny gotowości, analizy podwójnej istotności oraz gap analysis, firma powinna przystąpić do określenia celów ESG. Cele te muszą być jasne, mierzalne i możliwe do wdrożenia. Warto przy tym pamiętać, że cele ESG są dynamiczne i powinny być dostosowane do specyfiki firmy oraz branży, w której firma działa. Przykładowe cele mogą obejmować zmniejszenie emisji gazów cieplarnianych, poprawę warunków pracy, czy zwiększenie transparentności w zarządzaniu firmą.
Krok 5: Określenie wskaźników ESG i metod mierzenia postępów
Kolejnym krokiem jest określenie wskaźników ESG, które pozwolą na monitorowanie realizacji celów. Ważne jest, aby wskaźniki były zgodne z międzynarodowymi standardami oraz z wymaganiami CSRD. Przykłady wskaźników to: emisja gazów cieplarnianych, zużycie wody, liczba godzin szkoleń, czy wskaźniki związane z zarządzaniem (np. transparentność w raportowaniu). Kluczowe jest również wdrożenie efektywnego systemu zbierania danych, który umożliwi regularne monitorowanie postępów.
Krok 6: Implementacja działań ESG w firmie
Wdrażanie strategii ESG wymaga zaangażowania na wszystkich poziomach firmy. Na tym etapie należy wprowadzić odpowiednie procedury, które umożliwią realizację celów ESG, a także edukację i szkolenia dla pracowników.
Podsumowanie
Tworzenie strategii ESG to kompleksowy proces, który wymaga dokładnej analizy gotowości firmy, określenia celów, wskaźników i metod ich mierzenia. Przeprowadzenie analizy podwójnej istotności oraz identyfikacja luk pozwala na stworzenie skutecznej strategii, która będzie miała realny wpływ na zrównoważony rozwój firmy.
Nieprzestrzeganie zasad Rozszerzonej Odpowiedzialności Producenta (ROP) wiąże się z wieloma sankcjami, od ograniczenia lub całkowitego zakazu sprzedaży produktu, przez utratę dobrego imienia marki, aż po grzywny pieniężne czy konfiskatę towarów. Coraz więcej państw przyjmuje ROP jako obowiązkową politykę środowiskową, dlatego jej założenia są surowo egzekwowane. Producenci, którzy nie przestrzegają jej przepisów lub stosują nieodpowiednie sposoby gospodarowania odpadami, muszą liczyć się z licznymi konsekwencjami. Waga ewentualnych restrykcji zależy zarówno od skali naruszenia, jak i rozmiaru przedsiębiorstwa, a ich skutki mają znaczący wpływ na jego rentowność i stabilność na rynku.
Czym dokładnie jest ROP?
Rozszerzona Odpowiedzialność Producenta (ROP) to rodzaj polityki środowiskowej, która została wdrożona po raz pierwszy w Szwecji, a następnie zyskała popularność w wielu krajach na całym świecie. Polityka ta opiera się na zasadzie „zanieczyszczający płaci”, a więc reguluje odpowiedzialność producenta za produkty, które wprowadza na rynek. Jej stosowanie bezpośrednio przyczynia się do rozwoju gospodarki -o obiegu zamkniętym.
Głównym celem ROP jest właściwe zarządzanie odpadami oraz zrównoważone zużycie surowców.
Zgodnie z tą polityką, producenci są odpowiedzialni za cały cykl życia produktów, od momentu ich wytworzenia, aż do końca okresu eksploatacji. W związku z tym, przepisy regulują zarządzanie wytworzonymi odpadami poprzez uiszczanie opłat za zbiórkę, recykling, ponowne wykorzystanie i utylizację.
Kogo dotyczą przepisy ROP?
W skrócie, przepisy Rozszerzonej Odpowiedzialności Producenta obejmują każdą osobę, która wprowadza na rynek wyroby gotowe. Innymi słowy, każdą osobę prawną lub fizyczną, której działalność gospodarcza polega na opracowaniu, produkcji, przetworzeniu, sprzedaży lub imporcie produktów, niezależnie od sposobu ich wprowadzenia na rynek krajowy.
Firmy sprzedające swoje produkty bezpośrednio konsumentom końcowym (B2C) podlegają innym przepisom niż podmioty handlujące z detalistami lub dystrybutorami (B2B). Co więcej, wymogi stosowane wobec sprzedawców krajowych różnią się od tych stosowanych wobec sprzedawców międzynarodowych. Dlatego ważne jest, aby wziąć pod uwagę rodzaj prowadzonej działalności, aby móc poprawnie określić swoje obowiązki.
Kto powinien wnioskować o numer rejestracyjny ROP?
Osoby i firmy wytwarzające produkty podlegające ROP
Sprzedawcy produktów podlegających ROP
Jakie produkty podlegają ROP?
W celu zmniejszenia ilości odpadów i przyczynienia się do rozwoju gospodarki o obiegu zamkniętym, założenia ROP, poddawane systematycznej aktualizacji. Zgodnie z przewidywaniami ekspertów, w najbliższych latach coraz więcej wyrobów będzie podlegało ścisłej regulacji.
Kategorie produktów objęte ROP:
Opakowania
Baterie
Sprzęt elektryczny i elektroniczny
Zużyte oleje przemysłowe
Opony
Pojazdy
Meble
Czym jest Organizacja Odpowiedzialności Producentów (OOP)?
Organizacja Odpowiedzialności Producentów (OOP) (ang. Producer Responsibility Organization, PRO) to podmiot powołany w ramach systemu rozszerzonej odpowiedzialności producenta (ROP). Jej zadaniem jest przejęcie od producentów obowiązków związanych z gospodarowaniem odpadami wynikającymi z ich działalności, w szczególności zbiórką, odzyskiem i recyklingiem.
Kluczowe cechy i rola OOP:
Przejęcie obowiązków producenta: OOP działa w imieniu producentów, przejmując ich zobowiązania w zakresie gospodarowania odpadami. Producenci wnoszą opłaty na rzecz OOP, które finansują działania związane z recyklingiem i odzyskiem.
Zarządzanie odpadami: OOP odpowiada za organizację zbiórki, transportu, recyklingu i ponownego wykorzystania odpadów powstających z produktów wprowadzonych na rynek.
Wspieranie gospodarki o obiegu zamkniętym: Poprzez działania związane z ponownym użyciem i recyklingiem odpadów, OOP przyczynia się do minimalizacji ilości odpadów i wspiera zrównoważony rozwój.
Regulacje prawne: Funkcjonowanie OOP jest ściśle określone przepisami prawa w każdym kraju, często wynikającymi z unijnych dyrektyw, takich jak dyrektywa 2008/98/WE w sprawie odpadów. Organizacje te są często poddawane nadzorowi w celu zapewnienia zgodności z regulacjami i osiągania określonych celów w zakresie recyklingu.
Zastosowanie w różnych branżach: OOP funkcjonują w wielu sektorach, takich jak opakowania, elektronika, pojazdy, baterie, czy tekstylia. Każda branża może mieć specyficzne wymagania dotyczące gospodarowania odpadami.
Jak się z nami skontaktować?
Klienci mogą skontaktować się bezpośrednio z naszymi ekspertami ds. zrównoważonego rozwoju. Na spotkaniu określamy, w jaki sposób możemy najlepiej dopasować się do Twoich potrzeb w zakresie ROP. Chociaż działamy głównie w Polsce, mamy długoletnie doświadczenie w pracy z klientami z całej Europy.
Obowiązki
Przepisy dotyczące Rozszerzonej Odpowiedzialności Producenta (ROP) mogą różnić się zależnie od kraju, dlatego ważne jest, aby dokładnie zweryfikować, jakie obowiązki mają zastosowanie do konkretnej kategorii produktów, które firma wprowadza na rynek. Pomimo wielu różnic, cechą wspólną zdecydowanej większości przypadków jest występowanie obowiązków deklaracyjnych oraz finansowych.
Główne obowiązki producentów w Polsce w ramach ROP:
Finansowanie gospodarowania odpadami Producenci są zobowiązani do pokrywania kosztów zbiórki, transportu, odzysku i recyklingu odpadów powstałych z ich produktów. Koszty te obejmują m.in.:
selektywną zbiórkę odpadów,
edukację ekologiczną,
raportowanie działań związanych z gospodarką odpadami.
Osiąganie poziomów recyklingu Producenci muszą spełniać określone poziomy recyklingu i odzysku, które są ustalane w przepisach krajowych i unijnych. Na przykład, w przypadku opakowań, wymaga się, aby określony procent materiałów, takich jak plastik, szkło czy papier, był poddawany recyklingowi.
Współpraca z organizacjami odpowiedzialności producentów (OOP) Producenci mogą przekazywać swoje obowiązki związane z gospodarowaniem odpadami organizacjom OOP, które zarządzają procesami zbiórki i recyklingu w ich imieniu. Producent wnosi za to odpowiednią opłatę.
Raportowanie i sprawozdawczość Producenci są zobowiązani do składania szczegółowych raportów dotyczących:
ilości i rodzaju wprowadzanych na rynek produktów,
działań podejmowanych w zakresie recyklingu i odzysku,
realizacji obowiązków związanych z edukacją ekologiczną.
Ekoprojektowanie produktów W ramach ROP zachęca się producentów do projektowania produktów w sposób, który minimalizuje ich wpływ na środowisko, np. poprzez:
ograniczenie ilości używanych materiałów,
stosowanie surowców nadających się do recyklingu,
ułatwienie demontażu i naprawy produktów.
Finansowanie edukacji ekologicznej Producenci mają obowiązek prowadzenia lub finansowania działań edukacyjnych, które zwiększają świadomość społeczeństwa na temat selektywnej zbiórki, recyklingu i ograniczania odpadów.
Obowiązek znakowania produktów Produkty wprowadzane na rynek muszą być oznakowane w sposób ułatwiający ich późniejszą segregację i recykling. Dotyczy to szczególnie opakowań.
Przykład: Obowiązki dla branży opakowaniowej w Polsce
Producenci wprowadzający na rynek produkty w opakowaniach muszą:
raportować ilość opakowań wprowadzonych na rynek,
osiągnąć określone poziomy recyklingu (np. dla plastiku czy szkła),
wnosić opłaty na rzecz systemu gospodarowania odpadami, w tym na rzecz organizacji OOP,
zapewnić, że ich produkty są oznakowane zgodnie z przepisami, aby ułatwić konsumentom selektywną zbiórkę.
Co oferujemy?
Współpracujemy z firmami, producentami i osobami prywatnymi wprowadzającymi na rynek sprzęt elektroniczny i elektryczny, baterie i opakowania, oferując kompleksowe wsparcie, obejmujące między innymi:
Wstępną konsultację w celu określenia potrzeb klienta
Indywidualną analizę sprawy
Analizę zgodności z przepisami
Obliczanie szacunkowych opłat za ROP
Rejestrację w rejestrze producentów
Wsparcie w zakresie mianowania pełnomocników
Nawiązanie kontaktu z Organizacjami Odpowiedzialności Producentów
Analiza porównawcza i doradztwo w zakresie najlepszych praktyk ROP
Regularne mapowanie i monitorowanie zmian legislacyjnych
Doradztwo w zakresie obowiązków związanych z etykietowaniem
Taksonomia UE to system klasyfikacji, który określa, które działalności gospodarcze można uznać za zrównoważone środowiskowo w Unii Europejskiej. Jest to kluczowe narzędzie w ramach Europejskiego Zielonego Ładu, mające na celu wspieranie inwestycji przyjaznych środowisku i przeciwdziałanie greenwashingowi.
Cele środowiskowe taksonomi
przeciwdziałanie zmianie klimatu,
adaptacja do zmian klimatu,
zrównoważone wykorzystanie i ochrona zasobów wodnych i morskich,
ochrona i odbudowa bioróżnorodności i ekosystemów.
Jeśli działalność została uznana za zrównoważoną, musi znacząco przyczyniać się do realizacji jednego z tych celów, nie szkodząc jednocześnie innym. Taksonomia ma na celu kierowanie kapitału na projekty sprzyjające transformacji ekologicznej oraz zwiększanie przejrzystości i odpowiedzialności w raportowaniu zrównoważonych działań.
Aby działalność firmy była zgodna z taksonomią, musi ona spełniać wszystkie trzy warunki:
Musi mieć znaczący wkład w realizację co najmniej jednego z sześciu celów środowiskowych.
Nie może ona wyrządzać znaczącej szkody żadnemu z sześciu celów.
Musi wykazywać zgodność z Minimalnymi Gwarancjami
Dodatkowo firma musi spełniać Techniczne Kryteria Kwalifikacji, ale ten warunek zawarty jest w punkcie 1 i 2.
Dlaczego taksonomia jest ważna dla firm przygotowujących raport ESG?
Dla firm przygotowujących raport ESG taksonomia UE stanowi ramy zgodności i wytyczne, które pozwalają lepiej zrozumieć wpływ działalności na środowisko oraz spełniać wymagania regulacyjne. Przepisy taksonomii szczególnie wpływają na:
Raportowanie transparentności– firmy objęte Dyrektywą CSRD (Corporate Sustainability Reporting Directive) muszą wykazać w raportach ESG, w jakim stopniu ich działania są zgodne z taksonomią.
Przyciąganie inwestorów – zrównoważone działania zgodne z taksonomią mogą zwiększyć atrakcyjność firmy w oczach inwestorów, którzy coraz częściej kierują się kryteriami ESG.
Minimalizowanie ryzyka reputacyjnego– raportowanie zgodności z taksonomią pomaga unikać zarzutów o greenwashing i budować wiarygodność.
Jakie kroki powinna podjąć firma?
Przygotowując raport ESG zgodnie z wymogami taksonomii UE, firma powinna:
Przeprowadzić audyt działań – zidentyfikować, które z działań są zgodne z celami taksonomii i Technicznymi Kryteriami Kwalifikacji.
Zgromadzić dane – zebrać niezbędne informacje dotyczące wpływu działalności na środowisko.
Zrozumieć wymogi DNSH(ang. Do No Significant Harm) – upewnić się, że żadne z działań nie naruszają innych celów środowiskowych.
Zadbać o zgodność z Minimalnymi Gwarancjami – wdrożyć standardy dotyczące praw człowieka i pracy.
Podsumowanie
W EFF doskonale rozumiemy, że sprostanie tym wymaganiom może być wyzwaniem. W zależności od wielkości Twojej firmy i specyfiki branży, konieczne może być zgromadzenie dużej ilości danych oraz spełnienie licznych wymagań raportowych. Nasi eksperci są tu, aby Ci pomóc! Przeanalizujemy Twoje działania, aby określić, które dane wpisują się w kryteria taksonomii oraz na ile są zgodne z obowiązującymi wymogami. Dodatkowo wesprzemy Cię w wdrażaniu zabezpieczeń społecznych tam, gdzie jest to potrzebne.
Kogo obejmuje taksonomia UE
Obowiązek raportowania zgodności z taksonomią nie dotyczy wszystkich firm. Wynika on z powiązania z dyrektywą o sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju i obejmuje przede wszystkim:
przedsiębiorstwa objęte obowiązkiem raportowania zrównoważonego rozwoju według CSRD,
instytucje finansowe, które muszą wykazywać udział zrównoważonych aktywów w portfelu,
podmioty ubiegające się o finansowanie, od których banki i inwestorzy wymagają danych taksonomicznych.
Do tej ostatniej grupy trafia w praktyce wiele średnich firm formalnie nieobjętych obowiązkiem. Nie raportują same, ale muszą dostarczyć dane swoim odbiorcom albo kredytodawcom. To najczęstszy powód, dla którego temat taksonomii pojawia się w firmie po raz pierwszy.
Trzy warunki uznania działalności za zrównoważoną
Sam fakt, że działalność mieści się w jednym z celów środowiskowych, nie wystarcza. Rozporządzenie wymaga spełnienia trzech warunków jednocześnie.
Warunek
Co oznacza w praktyce
Istotny wkład
działalność realnie przyczynia się do co najmniej jednego z sześciu celów, według technicznych kryteriów kwalifikacji
Zasada nieczynienia poważnych szkód
realizacja jednego celu nie może istotnie szkodzić pozostałym pięciu
Minimalne gwarancje społeczne
przestrzeganie standardów praw człowieka i praw pracowniczych, w tym wytycznych OECD i zasad ONZ
Techniczne kryteria kwalifikacji określają akty delegowane i są bardzo szczegółowe, często sprowadzone do konkretnych progów emisji czy zużycia. To one przesądzają o kwalifikacji, nie ogólna ocena, że działalność jest przyjazna środowisku.
Jak raportuje się zgodność z taksonomią
Raportowanie polega na wykazaniu, jaka część działalności jest zgodna z taksonomią. Służą do tego trzy wskaźniki:
udział przychodów, czyli obrót z działalności kwalifikującej się jako zrównoważona,
udział nakładów inwestycyjnych, pokazujący skalę inwestycji w działalność zgodną z taksonomią,
udział kosztów operacyjnych związanych z tą działalnością.
Proces przebiega w trzech etapach. Najpierw ustalasz, które rodzaje działalności firmy są w ogóle objęte taksonomią. Potem sprawdzasz, czy spełniają techniczne kryteria kwalifikacji oraz zasadę nieczynienia szkód. Na końcu wyliczasz wskaźniki i ujawniasz je w sprawozdawczości.
Rozróżnienie między działalnością kwalifikującą się a zgodną jest tu kluczowe. Kwalifikująca się to taka, która została opisana w taksonomii. Zgodna to taka, która dodatkowo spełnia wszystkie kryteria. Wykazanie wysokiego udziału działalności kwalifikującej się przy niskim udziale zgodnej jest normalne i nie jest błędem.
Taksonomia a ESG, CSRD i ESRS
Pojęcia bywają mieszane, choć dotyczą różnych rzeczy:
taksonomia UE to system klasyfikacji, który odpowiada na pytanie, czy dana działalność jest zrównoważona środowiskowo,
CSRD to dyrektywa nakładająca obowiązek raportowania i wskazująca, kto raportuje,
ESRS to standardy określające, jak raport ma wyglądać i jakie dane zawierać,
ESG to szersze pojęcie oceny organizacji w wymiarze środowiskowym, społecznym i zarządczym.
W praktyce te elementy działają razem: CSRD nakłada obowiązek, ESRS narzuca format, a taksonomia dostarcza kryteriów do części środowiskowej.
Najczęstsze pytania
Co to jest taksonomia UE?
System klasyfikacji określający, które działalności gospodarcze można uznać za zrównoważone środowiskowo. Wprowadziło go rozporządzenie unijne, a jego celem jest kierowanie kapitału do inwestycji przyjaznych środowisku i ograniczanie greenwashingu.
Ile jest celów środowiskowych taksonomii?
Sześć: przeciwdziałanie zmianie klimatu, adaptacja do zmian klimatu, zasoby wodne i morskie, gospodarka obiegu zamkniętego, zapobieganie zanieczyszczeniom oraz bioróżnorodność.
Czym różni się działalność kwalifikująca się od zgodnej z taksonomią?
Kwalifikująca się jest opisana w taksonomii, ale niekoniecznie spełnia kryteria. Zgodna spełnia techniczne kryteria kwalifikacji, zasadę nieczynienia poważnych szkód i minimalne gwarancje społeczne.
Czy taksonomia dotyczy małych firm?
Bezpośredni obowiązek raportowania ich nie obejmuje, ale często muszą dostarczać dane taksonomiczne większym kontrahentom, bankom lub inwestorom.
Czym jest zasada nieczynienia poważnych szkód?
Wymogiem, by działalność realizująca jeden cel środowiskowy nie szkodziła istotnie pozostałym. Bez jego spełnienia działalność nie zostanie uznana za zgodną z taksonomią, nawet przy dużym wkładzie w jeden cel.
Wsparcie w raportowaniu taksonomii
Największą trudnością w praktyce nie jest zrozumienie zasad, ale przypisanie konkretnych przychodów i kosztów do właściwych rodzajów działalności oraz udokumentowanie spełnienia kryteriów technicznych. To praca na danych finansowych i operacyjnych, nie na deklaracjach.
Pomagamy firmom przejść ten proces: od przeglądu działalności pod kątem taksonomii, przez wyliczenie wskaźników, po przygotowanie ujawnień. Sprawdź naszą ofertę w zakresie taksonomii UE albo napisz do nas.